Jak to z tym ważeniem jest...

Forum o kwestiach technicznych związanych z lataniem.
Awatar użytkownika
Ryszard Lewandowski
Site Admin
Posty: 470
Rejestracja: czw lip 20, 2017 7:27 am
Lokalizacja: Warszawa, EPNC
Kontakt:

Jak to z tym ważeniem jest...

Post autor: Ryszard Lewandowski » sob gru 31, 2022 9:58 am

Drodzy, ostatnio sporo osób pyta mnie o kwestie obowiązku ważenia naszych SP. Bardzo często na moją prośbę o ostatni protokół z ważenia - przy okazji przeglądu - widzę spore zdziwienie i... najczęściej takiego protokołu nie dostaję. Dlatego postanowiłem na forum wyjaśnić kilka aspektów z tym związanych. Wszystko o czym tu będę pisał dotyczy zarówno motolotni jak i ultralekkich samolotów.

Czy jest obowiązek ważenia mikrolotów?
Krótko mówiąc - tak - jest taki obowiązek. Zacznijmy od początku - po każdej pozytywnej ocenie zdatności do lotów - nie ma znaczenia czy jest to pozwolenie, dopuszczenie czy poświadczenie zdatności - mechanik lotniczy (lub inny upoważniony podmiot) ma obowiązek złożyć/przesłać do ULC specjalny formularz - notyfikację o dokonaniu oceny. Formularz ten zawiera sporo danych o samym SP - w tym rubrykę Masa Własna. I teraz pytanie - skąd mechanik ma taką wartość uzyskać? Jedynym źródłem jest protokół ważenia. W przypadku nowych sprzętów - np. budowanych amatorsko - protokół ważenia jest nawet wymagany jako jeden z dokumentów przy wprowadzaniu sprzętu do ewidencji. Teoretycznie nowy SP fabryczny - bez modyfikacji co do projektu - może swoją masę własną mieć określoną np. w Instrukcji Użytkowania w Locie (IUwL). Najbezpieczniej jest otrzymać od producenta właściwy protokół - który zgodnie z przepisami - przy produkcji fabrycznej - wcale nie musi się wiązać z fizycznym ważeniem. Jeżeli producent cały czas produkuje identyczny zestaw - może to zrobić raz i powielać protokół.

Mam protokół ważenia. Mogę o tej kwestii zapomnieć?
Niestety nie. Jak zapewne wiecie nasze latanie - na całe szczęście - jest w pewnym zakresie wyjęte z "dużego" latania. Mamy rozporządzenie wyłączające niektóre aspekty "dużego lotnictwa". Rozporządzenie nie wyłącza jednak kwestii związanych z ważeniem. Dlatego w tym zakresie obowiązują nas zapisy znajdujące się w załączniku numer 2 czyli tzw. PL-6 (Eksploatacja statków powietrznych lotnictwa ogólnego i obsługowego). Jest tam rozdział numer 8, który mówi o obsłudze technicznej statków powietrznych, a w nim:
8.2.5 Masa i wyważenie

Właściciel/użytkownik statku powietrznego jest odpowiedzialny za określenie masy i położenia środka masy pustego statku powietrznego, które muszą być aktualizowane co najmniej w następujących przypadkach:

(1) przed wprowadzeniem statku do użytkowania;
(2) po wykonaniu modyfikacji;
(3) po wykonaniu naprawy statku powietrznego, która istotnie wpłynęła na zmianę położenia środka masy;
(4) raz w okresie 4 lat, jeśli w międzyczasie masa i położenie środka masy nie były określone z przyczyn wymienionych w pkt (2) lub (3).
Jak wygląda procedura ważenia?
Procedura ważenia może być określona w IUwL - tak byłoby idealnie. Jeżeli nie mamy tam takiej informacji - można sięgnąć do Wytycznych Prezesa ULC, który w tymczasowych wymaganiach technicznych określił procedurę ważenia ale... tylko dla samolotów ultralekkich. Dla motolotni natomiast nie ma w wymaganiach na ten temat ani słowa. Dlatego dla motolotni jedynym kryterium ważenia (jeżeli nie opisano w IUwL) jest ważenie pustej motolotni (tj. bez paliwa zużywalnego). Protokół ważenia powinien być przekazany właścicielowi w celu dołączenia do dokumentacji i zachowany przez mechanika lub podmiot, który dokonuje oceny zdatności do lotów (właśnie na jego podstawie wypełnia się informację do ULC).

A tak może wyglądać taki protokół. W tym wypadku do wyliczenia masy pozostawiono i skorygowano paliwo nadmiarowe. Przy wyznaczaniu środka ciężkości - nie można paliwa pozostawiać, ponieważ miało by to wpływ na obliczenia.
Epson_30122022122832.jpg
Epson_30122022122832.jpg (232.3 KiB) Przejrzano 555 razy
Ryszard Lewandowski
Pilot motolotniowy, samolotów ultralekkich.
Mechanik Poświadczenia Obsługi Statków Powietrznych - TM(PHG), TM(A).

SP-MIAU
Jazz, R912, Stratus-P17

ODPOWIEDZ